Fjöldagreiðsla
Hvernig þú greiðir mörg útgjöld í einu úr sömu bankafærslu — val útgjalda, aðgerðasláin, fjöldagreiðsluglugginn, dreifing og mismunur.
Fjöldagreiðsla
Fjöldagreiðsla úr einni bankafærslu
Fjöldagreiðsla (bunkagreiðsla) er notuð þegar ein bankafærsla greiðir marga reikninga í einu — til dæmis safngreiðsla til margra birgja eða margir reikningar sama birgis sem eru gerðir upp í einni millifærslu. Í stað þess að skrá hverja greiðslu sér, velur þú öll útgjöldin sem greiðast með sömu bankafærslunni, kerfið leggur saman upphæðirnar og býr til eina dagbókarfærslu fyrir allan bunkann.
Niðurstaðan er hrein: ein bankahreyfing verður að einni afstemmdri greiðslu í bókhaldinu í stað margra stakra færslna. Bankareikningurinn er kreditaður einu sinni fyrir heildarupphæðina, og hver viðskiptaskuld (útgjald) er debetuð fyrir sinn hlut. Öll útgjöld bunkans deila sama tilvísunarnúmeri dagbókarfærslunnar, þannig að bakfærsla er líka atómísk — annaðhvort standa allar greiðslur bunkans eða engar.
Hvar byrjar þú? Á útgjaldalistanum (Útgjöld) merkir þú tvö eða fleiri bókuð (samþykkt) útgjöld með gátreitunum. Um leið og tvö eða fleiri eru valin birtist aðgerðaslá efst með samtölu og hnappinum „Greiða valdar með einni bankafærslu". Sá hnappur opnar fjöldagreiðsluglugga sem heitir „Greiða margar færslur með einni bankafærslu".
Á útgjaldalistanum merkir þú með gátreitunum þau bókuðu útgjöld sem greidd voru með sömu bankafærslunni. Aðeins útgjöld í sama gjaldmiðli má velja saman — raðir í öðrum gjaldmiðli verða gráar (deyfðar með skástrikuðum bakgrunni) á meðan valið stendur.
Þegar tvö eða fleiri útgjöld eru valin birtist græn aðgerðaslá sem sýnir „N útgjöld valin", „Eftirstöðvar samtals" (með gjaldmiðli) og — ef bankafærsla fylgir úr afstemmingum — „Bankafærsla" og hvort upphæðirnar passi. Við hlið hnappsins er „Hreinsa val" sem afvelur allt í einu. Hnappurinn opnar fjöldagreiðslugluggann.
Ef þú komst ekki með bankafærslu úr afstemmingum velur þú hana í reitnum „Bankafærsla". Þú getur leitað eftir texta eða eftir upphæð — sláðu inn tölu og listinn sýnir allar færslur með upphæð innan ±10%.
Kerfið leggur saman valdar upphæðir í „Heildarupphæðin". Ef hún passar nákvæmlega við bankafærsluna birtist græn staðfesting; annars þarftu að velja reikning fyrir mismuninn (sjá að neðan).
Þú getur skráð „Sameiginlega tilvísun" og „Sameiginlegar athugasemdir" sem festast á allar greiðslur bunkans.
Kerfið býr til eina dagbókarfærslu, skráir N greiðslur og afstemmir bankafærsluna. Staðfesting birtist: „Bunkagreiðsla skráð — N útgjöld greidd".
Upplýsingaspjald bankafærslunnar. Efst í glugganum (grænn kassi) birtist yfirlit yfir völdu bankafærsluna svo þú vitir hvað verið er að stemma af: Dagsetning (á sniðinu DD.MM.YYYY), Upphæð ásamt gjaldmiðli (sýnd í rauðu því þetta er útgreiðsla) og Skýring færslunnar. Skýringin er sótt úr tilvísun/skýringartexta bankafærslunnar (referenceDetail, reference, nafn söluaðila eða greiðanda), eða „—" ef ekkert liggur fyrir.
| Reitur | Lýsing | Skylda |
|---|---|---|
| Bankafærsla | Bankahreyfingin sem greiðir bunkann. Leitanleg eftir texta eða upphæð (±10%). Aðeins óafstemmdar útgreiðslur sem eru lausar (ekki þegar tengdar dagbókarfærslu eða annarri greiðslu) birtast. | Já |
| Greiðslulykill | Bankareikningurinn eða kortið sem greitt er úr. Forfyllist sjálfkrafa út frá bankafærslunni og er þá læstur — merkt „(frá bankafærslu)". | Já |
| Greiðsludagur | Dagsetning greiðslunnar. Forfyllist úr dagsetningu bankafærslunnar og er læstur þegar færsla er valin — merkt „(frá bankafærslu)". Snið DD.MM.YYYY. | Já |
| Tilvísun | Sameiginleg tilvísun (valfrjáls) sem skráist á allar greiðslur bunkans. | Nei |
| Athugasemdir | Sameiginlegar athugasemdir (valfrjáls) sem skráast á allar greiðslur bunkans. | Nei |
| Reikningur fyrir mismun | Bókhaldslykill sem tekur við mismun ef samtala útgjaldanna passar ekki nákvæmlega við bankafærsluna. Aðeins krafist þegar mismunur er ≥ 0,5 kr. | Aðeins ef mismunur |
Að leita eftir upphæð. Reiturinn „Bankafærsla" er með ábendingu (i-tákn): *„Hægt er að leita eftir upphæð með því að slá inn upphæð í reitinn og sýnir hann allar upphæðir ±10%."* Punktar og bil eru hunsuð, þannig að „10.000", „10 000" og „10000" skila sömu leit. Ef þú slærð inn texta leitar hann þess í stað í skýringu/dagsetningu færslunnar. Hver valkostur birtist á sniðinu „DD.MM.YYYY — upphæð gjaldmiðill — skýring".
Að velja útgjöld í bunkann — töfluyfirlit. Í glugganum er tafla yfir öll útgjöld sem þú valdir, með þessum dálkum:
| Dálkur | Lýsing |
|---|---|
| Útgjald | Númer útgjaldsins (t.d. reikningsnúmer birgis). |
| Birgir | Nafn birgis/lánardrottins. |
| Eftirstöðvar | Ógreiddar eftirstöðvar útgjaldsins í ISK. Hægt er að smella á reitina til að leggja saman valdar tölur (Excel-stíll) — samtalan birtist í bláu neðst („Valið samtals"). |
| Upphæð | Sá hluti eftirstöðvanna sem þessi bankafærsla greiðir. Heilar tölur, má aldrei fara yfir eftirstöðvarnar (gengismunur er tekinn á mismunareikning, ekki með yfirgreiðslu á staka línu). |
| Erlend upphæð | Aðeins fyrir útgjöld í erlendum gjaldmiðli — upphæðin í mynt reikningsins (2 aukastafir, gjaldmiðill sýndur aftan við). ISK-útgjöld sýna „—". |
„Dreifa á eftirstöðvar". Yfir töflunni er hnappurinn „Dreifa á eftirstöðvar" (virkur þegar bankafærsla er valin) með skýringunni *„Dreifir bankaupphæðinni á útgjöldin í röð, þar til hún klárast."* Hann fyllir sjálfkrafa Upphæð-dálkinn: gengur á útgjöldin í röð og úthlutar bankaupphæðinni þar til hún er uppurin. Þetta er fljótleg leið til að skipta einni greiðslu niður á marga reikninga.
Sameiginlegir reitir. Undir greiðslulyklinum eru tveir reitir sem skráast á allar greiðslur bunkans: „Tilvísun" (skýring „Sameiginleg tilvísun (valfrjáls)") og „Athugasemdir" (skýring „Sameiginlegar athugasemdir (valfrjáls)"). Þetta er handhægt til að merkja allan bunkann með sömu tilvísun, t.d. greiðslunúmeri úr netbanka.
Mismunur milli samtölu og bankafærslu. Ef samtala valdra útgjalda passar ekki nákvæmlega við upphæð bankafærslunnar birtist aðvörun og reiturinn „Bóka mismun ... á reikning" verður að vera fylltur. Kerfið forvelur reikninginn eftir stefnu mismunarins:
| Staða | Merking | Bókun mismunar | Sjálfvalinn lykill |
|---|---|---|---|
| Samtala > bankafærsla | Útgjöldin eru hærri en það sem fór úr bankanum — gengishagnaður eða afsláttur. | Kredit (CR) á valda reikninginn | 1300 Gengishagnaður |
| Samtala < bankafærsla | Útgjöldin eru lægri en það sem fór úr bankanum — gengistap eða bankakostnaður. | Debet (DR) á valda reikninginn | 2900 Gengistap |
| Samtala = bankafærsla | Passar nákvæmlega (mismunur < 0,5 kr). | Enginn mismunur bókaður | Enginn reikningur |
Bankafærsla af reikningi í erlendri mynt. Sé bankafærslan af reikningi í erlendri mynt (t.d. USD) sýnir valmöguleikinn í fellilistanum erlendu upphæðina í sviga og upplýsingaspjaldið sýnir erlendu upphæðina og gengið undir krónutölunni. Þá gilda aðrar reglur um mismun: reiturinn „Bóka mismun … á reikning“ birtist ekki — mismunurinn er gengismunur og bókast sjálfkrafa á gengismunarlyklana („Mismunurinn <upphæð> bókast sjálfkrafa á gengishagnað/gengistap“). Lyklarnir eru 1300 (Gengishagnaður) og 2900 (Gengistap) sjálfgefið en eru stilltir í bókhaldsstillingum (kortið *Gengismunur*). Sé heildarupphæðin meira en 3% frá bankafærslunni stöðvast bunkinn: „Heildarupphæðin <upphæð> víkur meira en 3 % frá bankafærslunni <upphæð>“ — „Gengismunur á aðeins við upp að 3 %. Lagaðu upphæðirnar eða veldu aðra bankafærslu.“ Séu öll útgjöldin í sömu mynt og bankareikningurinn verða erlendu upphæðirnar að ná nákvæmlega yfir erlendu upphæð bankafærslunnar (0,01 vikmörk).
VSK (innskattur). Innskattur útgjaldanna sjálfra kemur ekki við sögu í fjöldagreiðslunni — hann var þegar bókaður þegar útgjöldin voru bókuð (samþykkt). Fjöldagreiðslan snýst eingöngu um að gera upp viðskiptaskuldina (4400) gegn bankareikningnum. Undantekningin er ef þú bætir við aukalegum gjaldalínum (t.d. seðilgjaldi) — þær geta borið innskatt 24% eða 11%, sem þá er bókaður sérstaklega.
Tengd gjöld (valfrjálst). Ef kerfið finnur aðrar óafstemmdar bankafærslur sama dag á sama reikningi birtist borði: *„N tengdar færslur fundust sama dag á sama reikningi"* með skýringunni *„Hugsanlega seðilgjald, vextir eða önnur gjöld — bætast við sem kostnaður."* Með hnappinum „Bæta við sem kostnaði (N)" færast þær inn sem Gjaldalínur, þar sem þú velur kostnaðarlykil og eftir atvikum VSK (24%/11%). Hver gjaldalína er sjálfstæð bankafærsla sem bókast með bunkanum.
Ein dagbókarfærsla fyrir allan bunkann. Bakenda-hlið: kerfið býr til eina dagbókarfærslu (færslutegund „Bunkagreiðsla útgjalda"). Í henni er:
| Lína | Debet | Kredit |
|---|---|---|
| Viðskiptaskuld hvers útgjalds (4400), ein lína á hvert útgjald | Hlutur útgjaldsins | — |
| Bankareikningur / greiðslulykill (ein lína) | — | Heildarupphæð bankafærslunnar |
| Mismunalína (ef við á): 1300 gengishagnaður / afsláttur | — | Mismunur |
| Mismunalína (ef við á): 2900 gengistap / bankakostnaður | Mismunur | — |
Bakfæra greiðslubunka. Af því að öll útgjöld bunkans deila sömu dagbókarfærslu er ekki hægt að bakfæra eina greiðslu úr bunka — bakfærsla afturkallar allar greiðslur bunkans samtímis og atómískt. Þegar þú bakfærir greiðslu sem er hluti af bunka birtist staðfesting með fyrirsögninni „Bakfæra greiðslubunka" sem sýnir fjölda systurgreiðslna og lista yfir þær áður en haldið er áfram.
Kerfið sækir fyrst allar systurgreiðslur (þær sem deila sömu dagbókarfærslu).
Ef bunkinn inniheldur fleiri en eina virka greiðslu birtist glugginn „Bakfæra greiðslubunka": „Þessi greiðsla er hluti af greiðslubunka með N greiðslum. Þar sem allar greiðslur í bunkanum nota sömu dagbókarfærslu, verða þær allar bakfærðar saman." Listi yfir greiðslurnar fylgir. Hnappurinn heitir „Bakfæra N greiðslur".
Búin er til bakfærsludagbókarfærsla (debet/kredit víxlað), allar greiðslur bunkans merktar bakfærðar, og bankafærslan verður aftur óafstemmd svo hún birtist á ný í afstemmingum. Staðfesting: „N greiðslur bakfærðar — bankafærsla aftur óafstemmd" og útgjöldin færast aftur í ógreiddar.
Samhengi: hvernig fjöldagreiðsla léttir afstemmingu. Í bankanum sést oft ein safngreiðsla þótt hún greiði marga reikninga. Ef þú skráðir hverja greiðslu sér þyrfti að afstemma sömu bankahreyfinguna í mörgum bútum. Fjöldagreiðsla leysir þetta: ein bankahreyfing verður að einni afstemmdri greiðslu — bankareikningurinn er stemmdur af í einu lagi og hver reikningur gerður upp í sömu færslu.
Hvenær er hnappurinn „Skrá bunkagreiðslu" virkur? Til að hægt sé að skrá bunkann þarf: tvö eða fleiri útgjöld í töflunni, a.m.k. eitt jákvætt (útgreiðslu-) útgjald, öll í sama gjaldmiðli, og annaðhvort að heildarupphæðin passi við bankafærsluna eða að reikningur fyrir mismun sé valinn. Hnappurinn sýnir fjölda útgjalda í sviga: „Skrá bunkagreiðslu (N)".
